LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ÖĞRETİM ENSTİTÜLERİNİN
TEŞKİLAT VE İŞLEYİŞ YÖNETMELİĞİ
(03.03.1983 Tarih ve 11976 sayılı Resmi Gazetede
yayınlanmıştır.)
Amaç:
MADDE 1. Bu Yönetmelik enstitülerin eğitim, öğretim, işletme
ve teşkilatlanmalarında beraberliği sağlayarak uygulamalar arasındaki
birliği temin amacı güder.
Kapsam :
MADDE 2. Bu Yönetmelik rektörlüklere ve dekanlara bağlı
bütün araştırma ve eğitim öğretim enstitülerinin işleyiş ve
teşkilatlanmasını belirler.
Teşkilat:
MADDE 3. 2547 sayılı Kanun'un 19. Maddesi gereğince kurulan
enstitülerin organları, bu organların seçimleri, görev süreleri,
yetki ve sorumlulukları aşağıda belirlenmiştir.
a) Enstinün organları, Enstitü Müdürü, Enstitü Kurulu ve Enstitü
Yönetim Kuruludur.
b) Enstitü Müdürü, fakültelerde üç yıl için ilgili dekanın önerisi
üzerine rektör tarafından atanır.Rektörlüğe bağlı enstitülerde
bu atama doğrudan rektör tarafından yapılır.Süresi biten müdür
tekrar atanabilir.Müdürün enstitüde görevli aylıklı öğretim
elemanları arasından üç yıl için atayacağı en çok iki yardımcısı
bulunur.
Müdüre vekalet etme veya müdürlüğün boşalması hallerinde yapılacak
işlem, dekanlarda olduğu gibidir.Enstitü müdürü 2547 sayılı
Kanunla dekanlara verilmiş olan görevleri enstitü bakımından
yerine getirir.
c) Enstitü Kurulu, Müdürün başkanlığında müdür yardımcıları
ve enstitüyü oluşturan enstitü anabilim ve enstitü anasanat
dalları başkanlarından oluşur.
d) Enstitü Yönetim Kurulu, müdürün başkanlığında, müdür yardımcıları
müdürce gösterilecek altı aday arasından Enstitü Kurulu tarafından
üç yıl için seçilecek üç öğretim üyesinden oluşur.
e) Enstitü kurulu ve enstitü yönetim kurulu bu kanunla fakülte
kurulu ve fakülte yönetim kuruluna verilmiş görevleri enstitü
bakımından yerine getirirler.
MADDE 4. Bir programda, lisansüstü- eğitim öğretim yapılabilmesi
için o programla ilgili anabilim ve anasanat dalında lisans
eğitim-öğretimi yapılmakta olması şart değildir.
Lisansüstü eğitim- öğretime Rektörün önerisi üzerine Yükseköğretim
Kurulu karar verir.
MADDE 5. 2547 sayılı Kanun'un 19. maddesi hükmü gereğince, Rektörlüklere
enstitülerin yapılarını oluşturan enstitü anabilim ve enstitü
anasanat dalları aşağıdaki şekilde tespit edilir.
a) Fen Bilimleri Enstitüsü nün anabilim dalları, o üniversitede
mevcut olan fen, mühendislik, mimarlık, mühendislik-mimarlık,
gemi inşaatı ve deniz Bilimleri, Maden, İnşaat, Elektrik-Elektronik,
Makine, Kimya-Metalürji, Uçak ve Uzay Bilimleri, Ziraat, Orman,
Su Ürünleri ve Denizcilik Fakültelerinin Bölümleri; Fen-Edebiyat,Endüstriyel
sanatlar, Eğitim ile Eğitim fakültelerinin fen alanındaki bölümleri;
Mesleki Eğitim Fakültelerinin Teknoloji Eğitimi Bölümü ile aynı
adları taşırlar. Fakültelerin bölüm başkanları aynı zamanda
enstitü anabilim dalının da başkanıdırlar.
b) Sosyal Bilimler Enstitüsünün enstitü anabilim ve enstitü
anasanat dalları, o üniversitede mevcut olan Edebiyat, İktisat,
İşletme, İktisadi ve İdari Bilimler Siyasal Bilgiler, Hukuk,
İlahiyat, Dil ve Tarih-Coğrafya, Güzel Sanatlar, İletişim, Mesleki
Yaygın Eğitim,Ticaret ve Turizm Eğitimi, Eğitim Bilimleri, Fakülteleri
ile, Konservatuarların bölümleri; Fen-Edebiyat, İnsani Bilimler
ve Edebiyat, Mesleki Eğitim ve Eğitim fakültelerinin fen alanı
dışındaki bölümleri ile aynı adları taşırlar. Fakültelerin ve
Konservatuarların bölüm başkanları, aynı zamanda enstitü anabilim
veya enstitü anasanat dalının da başkanıdırlar.
c) Sağlık Bilimleri Enstitüsünün enstitü anabilim dalları, o
üniversitede mevcut olan Tıp, Diş Hekimliği, Eczacılık ve Veteriner
Fakültelerinin eğitim yapılan anabilim dalları ile eğitim fakültelerinin
Beden Eğitimi ve Spor bölümleridir. Bu anabilim dallarının başkanları
ile Beden Eğitimi ve Spor Bölüm Başkanları aynı zamanda Sağlık
Bilimleri Enstitüsünün anabilim dallarının da başkanıdırlar.
d) Fen Bilimleri, Sosyal Bilimler ve Sağlık Bilimleri Enstitülerinde,
rektörün önerisi ve Yükseköğretim Kurulu Kararı ile, lisansüstü
öğretim yapmak üzere, bir fakülte bölüm veya anabilim dalından
değişik bir ad taşıyan, disiplinlerarası bir enstitü anabilim
dalı kurulabilir.Bu tür bir enstitü anabilim dalının başkanı,
ilgili dekanların görüşleri alınarak, Enstitü müdürü tarafından
atanır.
e) Fen Bilimleri, Sosyal Bilimleri ve Sağlık Bilimleri Enstitüleri
dışında kalan, rektörlüklere bağlı enstitülerin enstitü anabilim
ve enstitü anasanat dalları, bu enstitülerin özellikleri dikkate
alınarak, Yükseköğretim Kurulu tarafından tesbit edilir. Bu
enstitülerde enstitü anabilim ve anasanat dalları başkanları
Enstitü Müdürü tarafından atanır.
Enstitü anabilim dalı başkanları, fakültelerde bölüm başkanlarına
verilen görevleri enstitü bakımından yerine getirirler.
MADDE 6. Bir fakülteye bağlı yüksekokullarda lisansüstü çalışmalar,
fakültenin tabi olduğu statü içerisinde ve fakültenin lisansüstü
eğitiminin devam ettiği enstitüde yapılır.
Türizm İşletmeciliği ve Otelcilik Yüksekokulları, Sosyal hizmetler
Yüksekokulları mezunları Sosyal Bilimler Enstitülerinde; Sivil
Havacılık Yüksekokulları, Tütün Eksperliği Yüksekokulları Mesleki
Teknoloji Yüksekokulları, Endüsriyel Sanatlar Yüksekokulları
mezunları, Fen Bilimleri Enstitülerinde; Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon,
Hemşirelik, Sağlık İdaresi, Sağlık Teknolojisi, Ev Ekonomisi,
Beden Eğitimi ve ve Spor, Hayvan sağlığı Yüksekokulları mezunları
Sağlık Bilimleri Enstitülerinde lisansüstü eğitim-öğretim görebilirler.
Bu yüksekokulların müdürleri ve yardımcıları bu alanlarda ilgili
ilgili enstitü anabilim dalı başkanı görevlerini de yürütürler.
MADDE 7. Lisansüstü programlar enstitü anabilim ve enstitü anasanat
dalları ile aynı adları taşırlar. Ancak rektörün önerisi ve
Yükseköğretim Kurulu kararı ile, bir enstitü anabilim dalı veya
enstitü anasanat dalından değişik bir ad taşıyan bir lisansüstü
programı da açılabilir.
Bir lisansüstü programı; yüksek lisans, doktora veya sanatta
yeterlik unvanlarına yönelik belirli sayıda ve belirli mühteva
ve adları taşıyan zorunlu ve seçmeli dersler ile doktora yeterlilik
sınavı, sanat yeterliği sınavı, tez sanat eseri ve uygulamalardan
oluşur.
Enstitülerce yürütülecek lisansüstü programların asgari muhtevaları
Üniversitelerarası Kurulda belirlenir.
İşleyiş:
MADDE 8. Lisansüstü öğretim, 2809 sayılı kanun ile üniversitelerde
rektörlüklere bağlı olarak kurulan enstitüler tarafından düzenlenir
ve yürütülür. Lisansüstü öğretim ve bununla ilgili faaliyetlerin
gerektirdiği harcamalar; üniversite bütçesinden, döner sermayelerden
, üniversite dışı kurum ve kuruluşlardan üniversiteye yapılacak
araştırma ile ilgili mali destekten, rektörlüğün onay ve iznine
bağlı olarak, ilgili enstitü müdürü tarafından yapılır.
Lisansüstü eğitim-öğretim, araştırma uygulama ve yayın faaliyetleri
ile ilgili çalışmaların sürdürülmesinde, üniversite birimlerinin
imkanlarından da yararlanılır.
Sağlık Bilimlerindeki lisansüstü çalışmalar ilgili kuruluşun
klinik, poliklinik, laboratuar ve ameliyathane gibi tesislerinde
veya uygulama ve araştırma merkezlerinde yapılır.
MADDE 9. Enstitü Anabilim Dalları lisansüstü ders programları,
Üniversite Senatolarınca kararlaştırılan asgari muhtevaya uymak
şartı ile ilgili Enstitü Kurulunda görüşülür ve bu kurul tarafından
onaylanır.
Bir yarıyılda hangi lisansüstü derslerin açılacağı ve bu derslerin
hangi öğretim üyeleri tarafından verileceği, ilgili enstitü
anabilim ve enstitü anasanat dalları başkanlarının öğretim üyeleri
ile birlikte yapacakları tespitlere dayalı olarak Enstitü Kurulu
tarafından belirlenir.
MADDE 10. Öğrenciler, hangi lisansüstü programda öğretim görmek
istediklerini giriş sınavı için aday kaydı sırasında belirlerler.
Enstitü Kurulu tarafından onaylanan dersler içinden hangilerinin
öğrencilerin özel ders programlarında yer alacağına, öğrencinin
danışmanı karar verir. Bu görev, tez danışmanı atanıncaya kadar,
ilgili enstitü anabilim veya anasanat dalı başkanı tarafından
yapılır.
MADDE 11. Tez veya sanat yeterliği danışmanları, ilgili enstitü
anabilim ve enstitü anasanat dalları başkanları ile ilgili dekanların
görüşleri de alınarak, Enstitü Yönetim Kurulu tarafından atanır
ve öğrencilerin tez veya uygulama konuları belirlenir.
MADDE 12. Enstitü anabilim veya enstitü anasanat dallarının,
birden fazla enstitünün ilgili alanına giren, lisansüstü eğitim,
öğretim, araştırma, uygulama ve yayın faaliyetlerinin gerektirdiği
koordinasyon ilgili enstitü müdürleri tarafından sağlanır.
MADDE 13. Üniversiteler, lisansüstü eğitim öğretim enstitülerinin
enstitü anabilim veya anasanat dalı kurulmamış dallarında eleman
yetiştirmek üzere, bu alanlarda eğitim yapan üniversitelere
öğrenci gönderebilirler. Üniversiteler bu öğrencilere burs verecekleri
gibi uygun kadrolarını veya diğer mali imkanların bu dalda eğitim
yapan üniversitelerin enstitülerine tahsis etmeleri de mümkündür.
Böyle tahsis edilen bir burs veya bir kadroya veya diğer mali
imkana, sınavla lisansüstü öğrenci seçimi, eğitim yapacak üniversitenin
enstitüsü tarafından yürütülür, ancak ataması kadronun ait olduğu
üniversiteye yapılır.
GEÇİCİ MADDE 1. Yönetmelik yayınlanmadan önce, o yükseköğretim
kurumunda veya kuruluşta mevcut olan mevzuata uygun olarak sürdürülen
işleyiş ve uygulamalar, en geç 1982-1983 öğretim yılı ikinci
yarıyılından itibaren bu yönetmelik hükümlerine intibak ettirilir.
GEÇİCİ MADDE 2. Bu Yönetmeliğin yürürlüğe girişinden itibaren
iki ay içinde, yükseköğretim kurumları enstitü anabilim ve enstitü
anasanat dalları yapıları ile lisansüstü programlarının, adlarını
onay için Yükseköğretim Kurulu' na gönderir. Bu programlardan
hangilerinin o yükseköğretim kurumunda sürdürülmesine devam
edebileceğine Yükseköğretim Kurulu karar verir.
MADDE 14. Bu yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 15. Bu yönetmelik Yükseköğretim Kurulu Başkanı tarafından
yürütülür.